In onze ‘analoge’ tijd was het een volledig onbekend fenomeen: stof op de sensor. Er was helemaal geen sensor: het licht werd (en wordt!) opgevangen door een lichtgevoelige filmlaag. Het ergste dat mij ooit is overkomen, en velen met mij, is een streep over de film. Nou, noem het maar een kras. Oorzaak was vaak een oneffenheid in de camera, toch iets van een splinter of een braampje, mogelijk ook aan de rand van de filmcassette. Ook het laboratorium kon de oorzaak zijn. Als pleister op de wonde kreeg je dan een gratis film van hetzelfde merk in dezelfde kwaliteit: maar daarmee waren je foto’s niet gered natuurlijk.
Bij de digitale compactcamera is het binnentreden van stof nauwelijks mogelijk, al hadden wij in de familie toch een keer een dergelijke camera waar wel degelijk een stofje op de sensor zichtbaar werd. En als je het eenmaal ziet, dan wordt het steeds erger(lijker). De fabrikant heeft het onder garantie hersteld.
Objectief vervangen
Maar toen was er de digitale spiegelreflex, nu zo’n beetje de standaard aan het worden voor iedereen die wat serieuzer fotografeert. Kenmerk van de digitale spiegelreflex is dat je het objectief – in het dagelijks spraakgebruik, maar eigenlijk onjuist: de lens – kunt verwijderen om dit te vervangen door een ander. Zo heeft de spiegelreflex fotograaf de beschikking over ultra groothoek tot en met supertele. Te overbruggen met enkele zoomlenzen of met een reeks lenzen met een vast brandpunt: nog immer favoriet bij mij. Met het vervangen van het objectief loop je het gevaar dat er stof het camerahuis binnendringt dat zich hecht aan de sensor. Op de foto wordt dit zichtbaar in egaal lichte vlakken (lucht) en meer naarmate er verder gediafragmeerd wordt (f/11 en hoger).
Laten we eerst eens stilstaan bij het voorkomen van stof op de sensor. De aanwezigheid van een mechanisme om de stof van de sensor te trillen doet hier niets af of aan: voorkomen is beter dan verwijderen in dit geval.
De slechtste methode om stof te voorkomen vind ik de aanschaf van een zoom ‘die het gehele werkgebied bestrijkt’. Het idee is: met een objectief van 18 – 200mm hoef ik eigenlijk nooit van lens te wisselen. Een schone gedachte, maar ik adviseer dit toch niet. Althans: zolang er geen objectief is dat in het hele bereik goede kwaliteit levert en ook voldoende lichtsterk – minstens f/2.8 – is. Drie maal zoom: dat is technisch goed te bouwen. Dus 18 – 55mm, 70-200mm, 150-500mm, 17-40mm, desnoods 100-400mm, maar verder moeten de getallen niet uit elkaar liggen, wat mij betreft. Mijn reportagetas bevat de 24 mm f/1.4, de 50mm f/1.4 of de niet lichtsterke 12-24mm (buiten) en de 70-200mm f/4. Daarmee is al menige tijdschriftreportage gemaakt – en dat zal in de toekomst niet anders worden. Voor bepaalde speciale doelen is er nog een 100mm macro in huis en een 100-400 mm toeter (natuur).
Body: met opening naar beneden
Tijdens mijn workshops vraag ik de deelnemers altijd wel een keer van objectief te wisselen
. Ik let dan goed op hoe dat gebeurt. Vrijwel altijd verkeerd: de body die zojuist van het objectief is ontdaan wordt met de opening naar boven vastgehouden, waarna het andere objectief er weer wordt opgeklikt. Fout dus: die ‘blote’ body dien je steeds met de opening naar beneden te houden, zodat er geen vuil in kan dwarrelen.
Houd ook rekening met het moment van wisselen. Eens zaten we met een groep in een busje op een bijzonder stoffige weg toen we ineens buffels zagen. Prachtig, tijd voor de tele. Maar niet in het stoffige busje natuurlijk. Uitstappen, even van het busje en de stofwolk af lopen (de buffels waren ver en er was een afrastering: anders is uitstappen bij buffels niet slim) en dan snel wisselen.
Als er uiteindelijk op de grote monitor van de PC toch een stofje zichtbaar wordt dan is dat met de juiste software eenvoudig te verwijderen. Ik ben een fan van Lightroom en daarmee is het stofje – althans de donkere vlek in het lichte vlak – met enkele muisklikken verwijderd. Op meer foto’s tegelijk desnoods, al moet je daarmee oppassen.
Simpel
Natuurlijk moet dat stofje nu een keer van die sensor af. Als het trilmechanisme van de camera hierin niet slaagt zijn er twee mogelijkheden: je gaat zelf ‘sleutelen’ of je brengt de camera weg (fotozaak, reparatieservice fabrikant). Soms zijn er ook ‘sensor schoonmaakdagen’ bij grote fotozaken of op beurzen. Maar daar wil je meestal niet op wachten, stel ik me zo voor.
In de fotozaak en op internet zijn diverse hulpmiddelen te verkrijgen. In deze luidt mijn advies: houd het simpel. Draaiende borsteltjes, platte wattenstokjes in plastic en met aparte vloeistof: ik geloof het wel en besteed die tientjes liever aan iets anders. In mijn fotobagage zit uitsluitend een blaasbalgje. Iets groter, iets meer lucht en geen kwastje aan het uiteinde. Voor een paar euro te koop. Tot nu toe heb ik alle stofjes van de Canon 10D en 30D kunnen verwijderen (menu: stof verwijderen om spiegel op te klappen). Camera met de lensopening naar beneden, in blaasbalgje knijpen zonder iets te raken. Op de EOS 7D – met trilmechanisme – heb ik nog geen enkel stofje waargenomen.
Na mijn blaasbalgopening maak ik altijd een controlefoto. Van een wit wil papier of van de lucht. Handmatig scherpstellen, diafragma op f/16 minstens, afdrukken en op de PC of ingezoomd achterop de camera het gehele beeld controleren. Eventueel de actie een keer herhalen.
Het blaasbalgje bezorgde me één keer een probleem: op Airport Rotterdam (vliegveld Zestienhoven). Daar mocht ik het niet in mijn handbagage meenemen. Want: het leek te veel op een handgranaat, waarmee ik in de lucht zou kunnen dreigen. Serieus! Ik kon mijn ‘handgranaat’ nog net op tijd in de koffer proppen.
Moraal van dit verhaal: geen paniek als er een stofje op je sensor zit. Laat je geen geld uit de zak kloppen voor geavanceerde reinigingsaccessoires. Als je het er niet af kunt blazen met de balg, roep dan de vakman in.
: 
Gerelateerde Artikelen
Kenmerken: DSLR, fotoapparatuur, fotografen, fotografie, lens, objectief, sensor, Spiegelreflex, stof
Beste Willem,
Grotendeels ben ik met je verhaal eens. Niet wisselen in een stoffige omgeving, objectieven selecteren voor het doel wat je voor ogen hebt etc. Maar alleen met een stofkwasje kom je er naar mijn mening echter niet alleen. Soms zit een stofdeeltje toch te vast dat een statisch kwastje zelfs niet helpt. Ik gebruik dan een natte “sensorswab” om de boel schoon te maken. Maar dat is maar heel af en toe. Preventie is de beste methode om het schoonmaken zoveel mogelijk uit te stellen.
Gr,
Frank
Beste Willem,
Allemaal mooi en wel. Ik heb een Nikon D200. En ik wissel objectieven altijd met de opening naar beneden. Maar helaas zit er meestal toch wel weer een stofje op de sensor. Overigens schandelijk wat die wattenstaafjes kosten; 55 euro voor 12 stuks! Een blaasbalg zonder kwastje heb ik ook. Helaas helpt dat meestal niet.
Bij mijn D100 en D200 had ik regelmatig een stofje op de sensor. Maar sinds ik de D700 heb, nergens meer last van. Zou dat sensor shaken dan toch helpen?
Nog een tip: sta met je rug naar de wind en hou de body een beetje schuin, zodat de wind er niet in kan blazen (dus niet recht naar beneden).
We doen wel erg panisch over een stofje. Als dit effect echt zo groot is dan moet iedere brildrager de wereld wel heel verstrooid zien.
Alleen met de D80, die geen shaker heeft, wel eens stof op de sensor gehad.
De Oly E300 (eerste met shaker) en nu de D300, nooit last gehad.
Die trillers werken wel degelijk vlg mij.
Het verhaal blijft natuurljk, stof zo veel mogelijk vermijden.
Stof “wegblazen” of reinigen in welke vorm dan ook (plakband – vloeistoffen) is uit den boze. De kans is groot dat je het probleem alleen maar erger maakt. Nieuw stof dat je met de balg uit de lucht zuigt blaas je op de sensor. Als de balg wat ouder wordt zul je ook rubberdeeltjes op de sensor blazen. De enige echt optie is van tijd tot tijd de sensor professioneel te laten reienigen.
@Robin
Een brildrager is te vergelijke met stof op de lens.
Stof op de sensor moet je eerder vergelijken met stof in je oog
leuke theorie, maar de kans dat stof meegezogen wordt bij een zoomobjectief, [het zomen brengt een lichte onder of overdruk in het camerahuis] is veel groter dan het wisselen met de opening naar boven, mits het niet regent uiteraard.
Ook is het wachten met een lens wissel in de fotografie, vragen om de misser van het jaar.
maak gewoon die sensor schoon en fotografeer.
het zijn werkpaarden hoor!
Wat de grootste kwaal in deze is , dat is de lens zelf, wat vergeten we, schoon maken de binnenkant van de lens , ga daar eens langs met een stukje sellotape en je zal verbaast staan van de stof die blijf hangen
En zo kom erg veel stof in je kamerahuis terecht, door het klappewn van de spiegel en bewegen van de zoom kom de stof vrij en heeft vrijspel, al dat gedoe met kameraopening omlaag stof komt overal het kleinste beweging geef al een kans op een stofwolk.
wat een ellende zeg , als ik jullie was zou ik meteen ophouden met fotograferen , wat een verhalen over een stofje
maak eerst maar eens een gave foto, ipv een perfect schone chip
Blazen met een balg maakt de sensor statisch. Dat doe ik dus niet meer. Leuk om je lenzen mee schoon te blazen, maar meer ook niet. Ik heb wel goede ervaringen met ronddraaiende kwastjes , die onttrekken ook de stofjes ipv ze in de camera rond te blazen. Zijkanten van de sensor niet aanraken, daar kan vet opzitten. En nat reinigen (swab) als het echt vast zit. Ik heb nog een 5D zonder tril mechanisme en die maak ik na een dagje fotograferen gewoon even schoon. Even het statische kwastje er boven en klaar. Met een speciale loep kun je goed zien of er stofjes op de sensor zitten.
@ Dick de Ronden: Het is imo onzin om te stellen dat de enige optie het professioneel laten reinigen is. Ik doe het op dezelfde manier als het zogenaamd professioneel reinigen. En als je de sensor regelmatig controleert en de stofjes verwijderd voor ze zich vast kunnen zetten, komt er geen natte reiniging aan te pas. Het vergt een investering in wat spulletjes, die je er zo uit hebt.
@ Leo. Onzin is een wellicht wat te zwaar aangezet woord vind u niet? Maar goed het is uw mening. Iedereen hier is oud en wijs genoeg om te beslissen of en hoe hij de sensor reinigt. Pesoonlijk heb ik niet zoveel problemen en ben ik het met een aantal meningen eens dat het fototoestel een werkpaard is. Dus een stofje mag en zal altijd op de sensor komen wat je ook doet om dat te vermijden. Mocht er toch iets in het beeld zitten, als we dat uberhaupt met het oog kunnen waarnemen (dus niet als we 100% of 200% gaan inzoomen) dan is er altijd nog Photoshop oi.d.
Kijk maar eens op www . chipclean . nl (die sponsor ik niet of heb er ook geen belangen in) en overtuig uzelf of niet.
@ Dick de Ronden: Ik vind deze stelling te zwaar aangezet “De enige echt optie is van tijd tot tijd de sensor professioneel te laten reienigen.” Ik doe het al jaren anders en naar volle tevredenheid. En hoe goed de tril mechanismes ook moge zijn, een stofje zal er altijd wel op komen en is ook niet zo’n ramp. Het verwijderen is een koud kunstje. En een fototoestel mag dan een werkpaard zijn, ik zorg graag goed voor mijn spullen. Dan blijft het ook werken
@ Leo :2 december 2009 om 10:11 pm Smaken verschillen, jij bent tevreden met jouw werkwijze en dan is dat goed.
Zelf kies ik altijd voor de professionele hulp, even een afspraak bij Chipclean en klaar terwijl ik wacht. Zelf gaan klooien achter de sluiter (want dat schijnt iedereen te vergeten, dat er voor je sensor nog een sluitermechanisme zit, het is niet zo dat je sensor open en bloot ligt te wezen als je je lens wisselt.) vind ik met mijn dikke vingers en niet zo fijne stofvrije omgeving wat te riskant. Het kost een paar tientjes en dan loop ik met schone body’s en lenzen daar weer de deur uit. De schade die je zelf kunt aanrichten is vele malen duurder. Eén a twee keer per jaar is goed om niet om de haverklap vlekjes weg te moeten klonen.
Met een blaasbalg blijft het stof in je camera het heeft dus geen enkel effect.
Ik wissel vaak van objectief en ik raak niet in paniek voor wat stof op de sensor.
Wanneer ik storende stofjes op mijn foto’s waarneem dan maak ik heel de camera (Nikon D200) vrij van stof en ook de objectieven.
Ik gebruik daar Scotch Magictape voor, deze is in een kantoorboekhandel te koop voor een paar euro. Deze tape laat geen lijmresten na, maar neemt wel het stof op.
Eerst maak ik met een stukje tape de binnenzijde van de camera stofvrij.
Dan plak ik voorzichtig een nieuw stukje tape op de sensor. De tape moet je maar heel licht aandrukken en weer rustig van de sensor los trekken. Ik gebruik deze methode al vijf jaar en binnen enkele minuten is de sensor; het matglas; de spiegel en het huis van binnen stofvrij. Let wel: bij de spiegel en het matglas moet je heel voorzichtig te werk gaan. Slopers en kolenboeren kunnen er beter van af blijven maar dat geldt ook vor andere reinigingsmethoden.
Tja, Han, zoals je zegt, smaken verschillen. Meerdere opties mogelijk
En voor een hoop mensen is het wat vergaand om het matglas te verwijderen, maar professionele reiniging is echt niet veel anders dan wat je met een beetje overleg zelf ook goed kunt doen. En om nog een beetje in het verlengde van het stukje van Willem Laros te blijven, ik zou echt geen blaasbalg gebruiken. Daar doe je meer fout mee dan goed. Ik heb zelf die fout ook gemaakt hoor en werd er door een professioneel reiniger op gewezen. Een praatje met zo’n man doet wonderen, als je je oren open houdt. Statische kwastjes, die statisch zijn te krijgen door ze rond te laten draaien of door er lucht door heen te blazen, werken echt goed. Als je op zo’n manier je sensor wat regelmatig onderhoud wordt je sensor niet vies. Er is wel degelijk verschil tussen sensors die wél of die geen trilmechanisme hebben, de oude 5D is erg gevoelig voor stof. De Mark II veel minder en ik kan het weten, heb ze beide. En het lijkt me voor de hand liggend dat je een schone lens op je camera draait en dat je beter je camera op zijn kop kunt houden. En op zich vind ik een dikke 60 euro vrij veel geld, zeker als je weet dat je er een week garantie op krijgt. Logisch ook, want binnen een dag kan de sensor al weer vies zijn.
Voor eventuele stofjes gebruik(te) ik een soort stofzuigertje, bestaande uit een spuitbusje met perslucht, een kleine venturi en een zuigbuisje. Werkte goed toen ik nog met een Nikon fotografeerde. Alleen nu heb ik weinig gelegenheid om het te proberen, sinds ik een camera heb met een sensor-reinigingsysteem (Canon Eos 40D) en bovendien doe ik alles met mijn 28-300mm, dus veel stof komt er toch al niet naar binnen…..
Ik heb bij deze camera maar één keer een stofje op de sensor gehad en die heb ik er af gekregen door de camera met de lensopening naar beneden, een aantal keren achtereen aan – en uit te zetten -de Canon-methode om de sensorreiniging te activeren. Werkte perfect, sindsdien niets meer op de sensor gehad!
Kom nou toch jongens.
Schoonblazen met lucht is uit den boze, het stof dwarrelt grotendeels de rest van je camerahuis in. De motorisch aangedreven vlindertjes horen in de dierentuin. De borsteltjes trekken strepen.
De enige goede methode is de methode die bij de meeste servicediensten wordt gevolgd, namelijk het sensorswabben. Camerafabrikanten zoals Fujifilm raden dit aan in de handleiding en vertellen hoe je dit doet. Het is natuurlijk ‘echt professioneel’ om de sensor te laten schoonmaken door een deskundige voor een bedrag waarvan je leuk uit eten kunt gaan, je hebt geen mieter aan een servicedienst wanneer je in Centraal West Timboektoe of in de Patagonische Alpen zit. En die deskundige heeft het kunstje ook ooit eens geleerd.
Je kunt die dure swabs ook zelf maken volgens de ‘Copper Hill’ methode. Benodigdheden: Eclipse vloeistof, PecPads en de ’stokjes’. Die zijn te koop, ik zelf heb ooit de dure swabs gekocht en gebruik al jaren de ’stokjes’ die hier in zitten. Een uitgebreide uitleg over de theorie en de praktijk, met een psychologische uitleg om de ’sensorvrees’ te kunnen overwinnen en met vele foto’s vind je op http://www.pbase.com/copperhill/ccd_cleaning . De benodigdheden zijn verkrijgbaar bij diverse zich zelf respecterende fotozaken of op sites als ritzz.com. Stof op de sensor is niet te vermijden, dat kreng is namelijk statisch geladen. Soms wel drie maal swabben per week is bij mij geen uitzondering, maar ik maak dan ook foto’s voor mijn vak.
)
Dan nu de tips. Doe het altijd met een volle, niet te oude accu. Raakt de accu leeg dan krijg je de fikken tussen de sluiter, de sluiter vertelt dat niet na. Soms wordt gepropageerd om ‘voor de zekerheid’ het lichtnetvoedingsapparaat te gebruiken. Ook niet echt een aanrader wanneer een helicopter door een hoogspanningsleiding vliegt of de huiselektrieker een zelfgebouwd broodrooster test. Een goede methode is om de netvoeding op een UPS aan te sluiten, valt het lichtnet uit dan neemt de UPS het over. En die dingen kosten maar een paar tientjes. Achter mijn Belkin Surgemaster noodvoeding 650 VA hangen twee zware werkstations, drie beeldschermen en nog wat perifere herrie, de Surgemaster overbrugt zo’n vijf minuten uitval. (www.misco.nl)
Nog een tip: Loop eens bij een militaire dump binnen. Daar vind je soms hermetisch af te sluiten stalen verbandtrommeltjes. Die zijn goed om de voorgeprepareerde swabs en de overige ingrediënten stofvrij op te bergen. Ik heb altijd zo’n ding in de wagen liggen. En die wordt regelmatig gebruikt…
PecPads zijn ook uitstekend om je objectieven schoon te maken. De Eclipse vloeistof kun je daarbij beter achterwege laten, die kan de lenskit opgelossen of ondoorschijnend maken…
Succes er mee, niet bang zijn, mooie foto’s maken.
Het is geen oorlog Jurriaan
Een gevulde accu voldoet hoor. En zo’n lichtnetvoedingsapparaat is nog beter, maar niet alle modellen hebben zo’n ding.
Als bij jouw de borsteltjes strepen trekken doe je het verkeerd. Je moet die borsteltjes helemaal niet over het oppervlak vegen, maar er boven houden. Ze trekken strepen als er vet op je sensor zit. Ik had twee borsteltjes van Sensor brush en die maakte ik statisch door er met een balg lucht door heen te blazen. Er is nu ook een apparaatje op de markt waarin je die borsteltjes met een adapter kunt laat draaien. Net als de vlindertjes dus. Werkt echt goed bij gewoon stof. Maar iedereen zal zo zijn voorkeuren hebben.
Kijk met je speciale sensor loep waar het stof zit en houd het geladen kwastje er boven. Lukt dat echt niet ben je inderdaad aan gewezen op nat schoonmaken, ik gebruik dezelfde pecpads die jij gebruikt, dat scheelt enorm in de prijs. Ik gebruik voor een FF geen stokjes die precies dezelfde afmeting hebben, maar iets minder breed zijn. Dust-aid heeft een doosje met drie afmetingen stokjes, een flesje cleaner, klemmetjes om je pecpads mee te bevestigen.
Helemaal met je eens dat je het truukje gewoon zelf kunt leren.
De meest idiote manier om je sensor te beschermen is een stukje plastic voor je camera huis te plakken, kijk hier maar eens : http://fotoplezier.wordpress.com/category/dust-aid/
Lijkt me toch niet bevoordelijk voor de kwaiteit van je foto’s.
Van dezelfde fabrikant heb je ook nog stempeltjes, die bevallen me weer wel. Ook nagevraagd bij een goede fotozaak : http://www.youtube.com/watch?v=MFAGwI_afY0
Waar ik nog niemand over gehoord heb is de waas die na langere tijd ontstaat op de sensor, er is dan wel geen stofje zichtbaar maar de helderheid van je foto’s gaat langzaam achteruit. Met alleen contactloze oplossingen krijg je die niet weg, je zal toch echt aan de sensor moeten komen, het liefst met reinigingsvloeistof. Vooral de statische effecten zorgen voor stofaanhechting die zeer hardnekkig kan zijn.
Voorzichtig je zoomlens wisselen is ook niet de oplossing, elke keer als je die gebruikt krijg je een luchtbeweging met de buitenlucht. De verbinding naar de buitenwereld is per definitie niet stofdicht natuurlijk. Koop dan een compactcamera mer 20 keer zoom en 12 Mp.
Beste mensen
Stof op je beeldsensor of waas ( van stof ) kan je niet verwijderen met een blaasbalgje
omdat het stof dan door het hele spiegelhuis verspreid wordt ! en je raad het mischien al de eerste de beste keer dat je een foto maakt beweegt de spiegel en dwarrelt het stofje weer op , en waar gaat het dan zitten ? juist op de sensor.
Ook het laten reinigen door de Canon en Nikon service is om te huilen, ze slagen er gewoon niet in om een sensor afdoende shoon te maken en zelf doen vind ik wel een beetje link bij mijn Canon D5 , voor je het weet heb je een beschadiging o.i.d. en God mag weten wat een nieuwe sensor kost?
Van een foto vriend hoorde ik dat er een bedrijf in de buurt van Nijmegen zit die gespecialiseerd zijn in het reinigen van DSLR camera’s. Chipclean
Om kort te gaan , ik ben er naar toe geweest en ik moet zeggen de service is geweldig
en de sensor van mijn Canon D5 is weer 100 procent schoon!
Dus voor je zelf begint met poetsen kijk eerst even op http://www.Chipclean.nl heel leerzaam.
Of je de body opening bij wisselen omhoog of omlaag houdt (en dan stof dat op de lens dwarrelt introduceert) maakt niets uit. Camera recht naar voren laten wijzen bevalt mij het beste.
Goede kwaliteit swabs worden voor weinig geld op Ebay aangeboden en doen naar mijn ervaring de klus het best, ook bij eerdergenoemde waas. Ook op Ebay te vinden zijn zelfklevende rondjes die in lensdoppen en bodydop kunnen worden gemonteerd en beide behoorlijk goed stofvrij/arm houden.
Tot op heden slechts 2 echt hinderlijke “blobs” gehad die zonder swab ook echt niet te verwijderen waren. Waarschijnlijk beide door zoomen binnengezogen.
Gertjan, bedankt voor de tip! Ik kende het bedrijf nog niet.
Groeten,
Peter Lindeman
Toen ik eenmaal hoorde, dat je niet de sensor, maar in feite een filter ervoor schoonmaakt, heb ik gewoon wattenstokjes gepakt en een speciale vloeistof om de bril schoon te maken en heb ik zo met succes mijn canons schoongemaakt met succes. Wel zorgen, dat de vloeistof spaarzaam wordt gebruikt en voorzichtig droogwrijven i.v.m mogelijke droogvlekken.
Groet. c. van gastel.
Statische kwastjes, kwastjes die statisch geladen zijn in een fijn elektronica omgeving. Dit kan een oorzaak van storingen zijn/worden. De elektronica is van af buiten goed beveiligd maar als je binnen in de camera met statisch geladen kwastjes gaat werken is de beveiliging niet zo hoog.
Zelf gebruik ik af en toe wat perslucht om de boel schoon te blazen. Mogelijk dat hier ook nadelen aan zitten, die hoor dan ook ik graag. Perslucht is wel “zuivere” lucht. Die wordt door de compressor gefilterd en het vocht wordt er uit gehaald, anders gaan m’n flessen roesten aan de binnenkant
De goede oude tijd. In de tijd dat analoog nog heel gewoon was, krassen op negatieven en dia’s ook en PhotoShop nog niet uitgevonden was, was stof verwijdering alleen mogelijk achteraf. Met penceel, Oost-Indische inkt, eitwitlazuur en scalpelmesjes.
Ooit heb ik 20 keer achter elkaar dezelfde kleurenfoto (30×40cm) moeten retoucheren. Een monnikenwerk.
Nu verwijder ik stof met PS en twee keer per jaar van de sensor tenzij het eerder nodig is. Ik moet zeggen dat trillende camera’s minder last hebben van stof dan de niet trillende bodies.
Tja als het bij een paar stofjes blijft is het niet zo moeilijk die te verwijderen.
Ik heb er eens 185 (aperture telt ze) op een hele serie foto’s moeten verwijderen.
http://www.fotoapparatuur.nl/Foto/58754/DSC_2185_stof_jpg
En dat was dan ook nog alleen in het lichte gedeelte want stofjes zitten natuurlijk ook in het onderste deel maar vallen daar niet op of zijn niet storend.
Er zit inderdaad een filter voor de sensor, die is bedoeld om licht weg te filteren waar de sensor ook gevoelig voor is, bijvoorbeeld infrarood. Dat filter is behoorlijk kwetsbaar en hoewel er de laatste jaren veel verbeterd is kan je er echt niet met een wattenstokje overheen. Dat lijkt een beetje op een antiaanbakpan schoonmaken met een stalen schuurspons. De doekjes die gemaakt zijn om lenzen mee schoon te maken zijn zelfst nog te grof. Wat dat betreft zijn de eerder genoemde dure sensorswabs wel een goede keuze.
Met perslucht werken is weer vergelijkbaar met je kinderen afspuiten met een hogedrukspuit in plaats van ze onder de douche te zetten. Het werkt en het doet geen pijn. Voor jezelf dan. Een goede spiegelreflex wordt voor 150.000 foto’s gegarandeerd maar dat gaan we op die manier niet meer halen
heb onlangs ook bezoek gebracht aan http://www.chipclean.nl had stof op de sensor en kreeg deze er niet af met een blaasbalg, met sensorswab en ook niet met de visibledust butterfly. Stof zat niet op een irritante plaats, maar het zat er wel. Bij chipclean maakte ze een foto vooraf waarop je perfect kon zien dat ik anders stof mooi naar de zijkant had verplaatst. Het stof is verwijderd, de sensor is perfect schoon en is in dit soort gevallen zeker een bezoek waard.
Chipclean wordt zelfs aanbevolen door CPS. Ben vorig jaar bij de schoonmaakdagen geweest van canon en daar zit de ene met een butterfly te borstelen, de andere met een wattenstaafje alvorens de sensor te beademen. Dus daar loopt de manier van schoonmaken ook nogal uiteen.
Joost, een foto maken waar het “stof” zit kun je zelf ook wel. Met een goede loupe kun je ook een hoop zien. Er zijn ook verschillende soorten verontreiniging. Als het gewoon stof is kun je het makkelijk verwijderen, eigenlijk kun je dat niet vaak genoeg doen. Ik heb op een vakantie wel eens een haar op mijn sensor gehad, die heb toen nog met een blaasbalg verwijderd. (wat ik nu niet meer zou doen, statisch kwastje werkt beter). Geen chipclean in de buurt natuurlijk
Verwijder je nooit stof dan zet het zich vast en moet het “nat”worden gereinigd. Maar chipclean heeft geen wondermiddel, die doen het op dezelfde manier als je zelf ook kunt doen. Ik durf er wat onder te verwedden dat ze het vuil, want los stof is niet geweest, gewoon met een sensorswab hebben verwijderd. Jij zou het stof naar de zijkant verplaatsen en chipclean niet? Ik zie daar de logica niet van in. Je zal met elk stofje op je sensor voor een hoop geld naar chipclean moeten zeg, dat zou wat worden.
hoi leo. ik heb sensorswabs, butterfly, loupe en blaaskwast, etc. Dus de hele verzameling aan schoonmaakmiddelen staan in de kast. Ben naar chipclean gegaan omdat er stof op de sensor zat die ik er niet af kreeg en bij canon ook niet, chipclean wel. Zelf reinig ik mijn sensor mocht er iets op zitten, alleen deze kreeg ik er dus niet af en dat irriteerde mij dusdanig dat ik het laten verwijderen daarzo.
Tja Joost, dan is het als laatste redmiddel toch nog een geluk blijkbaar